Skip to main content

Het meeste nieuws over flexwerkplekken volgt een vast patroon. Een operator tekent een huurcontract, richt een paar verdiepingen van een kantoorpand in en begint bureaus te verkopen. Het plan dat het Amsterdamse The Social Hub deze week in Edinburgh indiende, volgt een heel ander patroon.

Het bedrijf heette tot 2022 nog The Student Hotel. Het heeft nu plannen ingediend voor een flagship van zo’n €228 miljoen. Werkplekken zijn niet de kop van het verhaal. Bedden zijn dat wel. Toch is voor iedereen in de kantorenmarkt juist de manier waarop coworking in het project is verweven het interessantste deel.

Wat er in Edinburgh gepland staat

Het voorstel omvat 580 bedden, verdeeld over studentenhuisvesting, hotelkamers en appartementen voor langer verblijf. Er komt ook een vaste coworkingruimte voor maximaal 300 mensen, plus flexibele ruimte waar duizenden mensen terechtkunnen voor evenementen. Daaromheen komen een restaurant, café, rooftopbar, clubhuis, theater en sportschool, met een nieuw openbaar plein aan het kanaal. Het wordt de tweede Schotse hub van de operator, na Glasgow.

De lokale steun valt op. De Universiteit van Edinburgh, de Edinburgh Chamber of Commerce en start-uphub CodeBase steunen de plannen. Oprichter en CEO Charlie MacGregor is geboren in Edinburgh. Hij noemde de indiening een mijlpaal. Volgens de Schotse pers kan het project meer dan 280 banen ondersteunen en jaarlijks zo’n €17,7 miljoen aan de lokale economie toevoegen.

Werkplek als laag, niet als gebouw

Een traditionele coworkingruimte draait om één doelgroep: mensen die op werkdagen tussen ongeveer negen en zes een bureau nodig hebben. Als hybride werken de maandagen en vrijdagen uitdunt, voelt de operator dat direct.

Hybride hospitality werkt anders. De werkplek in zo’n gebouw put uit meerdere groepen tegelijk:

  • Studenten die buiten hun kamer willen studeren
  • Gasten voor langer verblijf die wekenlang op afstand werken
  • Hotelgasten die een vergaderruimte of een rustig uur nodig hebben
  • Lokale zzp’ers en start-ups die komen voor het bureau en blijven voor de community

Elke groep gebruikt de ruimte op andere momenten en om andere redenen. Daardoor spreidt de vraag zich over de dag en de week, iets wat een puur kantoorgebouw zelden lukt. Het restaurant, de evenementen en de programmering geven mensen vervolgens een reden om langer te blijven en terug te komen.

Coworking is dan geen losstaand product meer, maar het bindmiddel tussen de andere functies van het gebouw. Dat is een heel andere rol dan de meeste kantooreigenaren voor ogen hebben als ze een flexverdieping toevoegen.

Het geld achter het model

Het Edinburgh-plan volgt op een strategische koerswijziging die The Social Hub in oktober aankondigde. In Berlijn kochten vastgoedbelegger Rockfield en investeringsmaatschappij Ardian een meerderheidsbelang in het pand bij de Alexanderplatz. The Social Hub hield een minderheidsbelang en een langlopende beheerovereenkomst. Het was de eerste deal in wat het bedrijf een asset-light strategie noemt: institutionele beleggers bezitten het vastgoed, de operator exploiteert het en bouwt de community uit.

Het detail dat opvalt, is hoe de beleggers de deal zien. Voor Rockfield en Ardian is Berlijn een investering in studentenhuisvesting, onderdeel van een pan-Europees fonds. Toch financieren ze een renovatie van €18 miljoen met daarin een nieuwe coworkingruimte, uitgebreide vergader- en eventfaciliteiten en een clublounge.

Dat is een stil maar belangrijk signaal. Institutioneel kapitaal dat misschien aarzelt om een losse coworkingoperator te financieren, wil wél betalen voor werkplekken als die bovenop een stabiele vastgoedcategorie als studentenhuisvesting liggen. De bedden dragen het risicoprofiel waar beleggers van houden. De werkplekken en gemeenschappelijke ruimtes laten het product opvallen.

Wat flexoperators en vastgoedeigenaren hiervan kunnen leren

Je hebt geen 580 bedden nodig om hier iets uit te halen. Een paar lessen zijn goed toepasbaar op de bredere markt voor flexibele werkplekken.

  • Ontwerp voor meer dan één doelgroep. Hoe meer gebruikersgroepen een ruimte bedient, hoe minder kwetsbaar die is voor een daling in één segment. Vergaderruimtes die overdag zakelijke klanten ontvangen en ‘s avonds community-events, zijn een kleinere versie van hetzelfde idee.
  • Behandel programmering als product. In hybride hospitality zijn events en community geen marketingextraatjes. Ze maken deel uit van waar mensen voor betalen. Coworkingoperators die hun eventkalender als kerninfrastructuur zien, behouden hun leden doorgaans beter.
  • Zoek vroeg lokale partners. Steun van een universiteit, een kamer van koophandel en een start-uphub levert een project direct een stroom potentiële leden op. Het helpt ook bij het overtuigen van de gemeente.
  • Pas op voor de ‘voorzieningenval’. Er is ook een risico. Als werkplekken vooral als voorziening worden gezien, krijgen ze al snel het kleinste budget en de minste aandacht. Gemengde projecten werken alleen als de coworkingverdieping op hetzelfde niveau draait als bij een gespecialiseerde operator, met eigen doelen en een eigen team.

Voor de Nederlandse markt is dit dichtbij. The Social Hub is onder meer al actief in Amsterdam, Den Haag, Eindhoven en Maastricht. Nu vastgoedeigenaren hier transformatie en gemengde herontwikkeling van onderbenutte kantoren overwegen, biedt dit model een concreet referentiepunt.

Voorbij het bureau: waar de werkplek naartoe gaat

Het Edinburgh-plan van The Social Hub is in de eerste plaats een hospitalityproject. Maar het laat zien waar een deel van de werkplekmarkt naartoe beweegt: weg van kantoorverdiepingen met één functie, naar gebouwen waar werken, wonen, verblijven en ontmoeten hetzelfde adres delen. Voor operators is de les om niet alleen in bureaus te denken, maar in communities en doelgroepen. Voor vastgoedeigenaren en beleggers laat het zien dat werkplekken onderdeel kunnen zijn van een sterke investeringscase, mits ze op de juiste manier zijn verpakt.

Leave a Reply